Yazı Başlığı: PageRank Nedir?
Eklenme Tarihi: August 25, 2007
 Kategori: bilgisayar internet devami
PageRank Nedir?
Pagerank metodu Google tarafından,
sitelerin birbirleriyle orantılı olarak önemlerini yani kısaca popüleritelerini
tespit etmek için bulundu. Bu metod oluşturulurken siteler arasındaki linkler
baz alınarak internetteki topoloji örneklendi.
Page Rank'in ana fikri şöyledir: Eğer bir A
sitesi B sitesinin linkini yayınlamışsa bunun nedeni B sayfasının A sayfası
ziyaretçileri tarafından dolaşılabilecek olarak düşünülmüş olmasıdır. Bu yapıya
göre A sayfası B sayfasının pagerankini yükseltmiş olacaktır.
Ancak Pagerank kavramı sadece bunlarla
sınırlı değildir. Aşağıda belirttiğim iki fikir de önemli başrol oynar.
- A sayfası ne kadar yüksek pageranke
sahipse B sayfasının pagerank değeri de buna orantılı olarak artacaktır.
- A sayfasında ne kadar az dışarı link
varsa, B sayfasının pagerank değeri o kadar yüksek olacaktır. Bu mantığa göre
A sayfası sadece B sayfasını link verilecek değerde görmüşse, B sayfasının
pageranki çok daha fazla artacaktır.
Mantığı açıkladıktan sonra, bu sistemi
gelin formülize edelim. Başlamadan önce açıklayalım, bu formülü Google'ın iki
kurucusundan aldık. Formül şu ana kadar değişilik geçirmiştir ancak temel
mantığı halen aynıdır.
A 1, A 2 , ..., An B sayfasına link veren
sayfalar olsun. PR(Ak)'yı da A k sayfasının pageranki olarak kabul edelim. N(Ak)
ise Ak sayfasının dış sayfalara verdiği link sayısı olsun. d ise 0 ile 1
arasında değişen ve genellikle 0.85 olan bir katsayı olsun.
Bu durumda
PageRank'in matematiksel değeri şöyle
olacaktır:
PR(B) = (1-d) + d x
( PR(A1) / N(A1) + ... + PR(An) / N(An) )
Belki bu formülün hem basit hem de karmaşık
olduğunu düşünebilirsiniz. Basit çünkü sadece birkaç koşula bağlı, karmaşık
çünkü hesaplamak için daha önceden başka bir sitenin
pagerankini hesaplamanız gerekir.
Aslında bu çok basittir, tüm pagerankleri
belli bir değere sabitlerseniz olur biter. Eğer her sayfaya aynı değeri
verirseniz; bu değeri kaç alırsanız alın sonuç değişmeyecektir.
Formülü tekrarlamaya başladığınızda sonuç
bir önceki hesaplamaya bağlı olarak tekrar hesaplanacaktır. İşlem ilerledikçe
pagerank değerleri yerine oturmaya başlayacak,
ve bir hesaplamadan diğerine kadar hiçbir değişiklik olmayacaktır.
Rastgele Yürüme Modeli
PageRank değerinin hesaplanmasında
formül dışında bir başka model daha vardır. Bu model de
internette dolaşan birinin simüle edilmesiyle,
rastgele linkler arasında dolaşılmasıdır.
Bir düşünün, birisi bir sayfada dolaşırken
bir link dikkatini çeker ve ona tıklayarak o sayfada dolaşmaya başlar. Böylece
giderek birçok sayfa dolaşılır .
Page Rank değeri bir ziyaretçinin sayfada
harcadığı süreye de bağlı olabilir.
Eğer gidilen bir sayfada geriye dönüş için
de link bulunuyorsa olasılık daha da artacaktır. Bu da formülün ikinci terimine
denk gelmektedir.
İlk terim ise sayfadan çıkılmadan içeri de
ne kadar dolaşılabileceği olasılığını modeller. Formülde ifade ettiğimiz d
sembolü aslında budur.
Not:
Alıntıdır...
| 
